Makale: Fotoğraf Sanatı bu kadar rekabeti kaldırır mı? (veya neden sürekli mızmızlanan bir fotoğrafç


Öncelikle bazı büyüklerimizin marjinal düşüncelerinin aksine, artık fotoğrafın bir sanat dalı olduğu konusunda bir çekincenin kalmadığını düşünüyorum. Evet her fotoğraf sanat değildir, ancak dünya'da yaratılan her şey gibi içerisinde sanatsal değer barındıran fotoğraflar da vardır ve bizler o fotoğrafların avcısıyızdır.

Ve biz bu ava çıkarken, silahımız kamera ve objektif(ler)imizin yanında, bu işi iyi yapma yetimizi oluşturan teknik ve artistik bilgi ve tecrübemizi de yanımıza alırız. Ancak diğer avların aksine, fotoğrafta elde edilen av kişiye göre değişiklik gösterir. Aynı ortama giren 50 kişiden hiçbiri aynı fotoğraflarla evine dönemez. Burada da başka etmenler devreye girer, kişisel gelişim, büyütülme ve yetiştirilme tarzı, Dünya görüşü, izlenen filmler, okunan kitaplar, sevilen insanlar vb... Bunların bütünü bizim ilhamımızı oluşturur. Evet sanatsal fotoğraf, müzik, şiir gibi bir ilham işidir.

Fotoğraflarımıza bizden bir şeyler katan, onları özelleştiren ve özgünleştiren bu kadar etmen varken, asıl önemli olan etmenin bizim kontrolümüz dışında olması, sanatın acımasız bir cilvesidir. O da "İZLEYİCİ"dir. Tüm cesaretinizle iç dünyanızı hapsettiğiniz o karenin değeri, o fotoğrafa bakanın bakış açısı ve takdir kabiliyeti kadardır. Bizimle aynı şeyleri yaşamayan, aynı şeyleri görmeyen, aynı şeyleri yapmayan insanlardan, eserlerimizi değerlendirmelerini ve beğenmelerini bekliyoruz.

Durum böyleyken, Fotoğraf yarışmaları, Fiap-Afiap üyelikleri, Instagram hesapları, Facebook fotoğraf grupları havalarda uçuşuyor. Herkes sanatının başkaları tarafından kabul görmesini, takdir edilmesini bekliyor. Sanatını, değerlendirmek konusunda ne kadar yetkin olduğu tartışılır kişilerin yer aldığı mecralarda rekabete sokuyor. Ve sonunda sanatın amacından uzaklaşılıyor.

Hal böyle olunca, bizlerin kendimize sormamız gereken çok önemli bir soru var. "Ben bu sanatı neden yapıyorum veya yapmaya çalışıyorum?" Bana katılırsınız veya katılmazsınız, ama bana göre sanat denilen olgu başkaları beğensin diye yapılmaz. Sanat bir ruhsal tatmin aracıdır. Eğer çektiğiniz bir fotoğraf sizin için anlam ifade ediyorsa, ruhunuzu besliyorsa doğru yoldasınız demektir. Öncelikle bunu tesis etmelisiniz ve bunu yaparken kendinize karşı dürüst olmalısınız. Bu noktadan sonra başkaları da o fotoğrafı beğeniyorsa, onlar için de bir anlam ifade ediyorsa, bu artık onun bir yan kazanımıdır, tabir yerindeyse Bonus'udur.

Sanatta öncelikli olan şey rekabet olmamalıdır. Çünkü uğraştığımız şey kiloyla, santimetre ile ölçülebilen bir olgu değildir. Neyi ne ile yarıştıracağız? Benim ruhuma dokunan bir fotoğraf, sizin için hiç bir anlam ifade etmeyebilir. Veya tam tersi. Üçte bir kuralı, altın oran, ritim, şema, kontrast gibi sanatsal kurallar ise sadece yol göstericidir. Asgari müşterekte birleşme araçlarıdır. İyi fotoğrafları iyi yapan kurallar değildir. Sizin kendinizi, ilhamınızı, yukarıda bahsettiğim izleyiciye anlatabilme kabiliyetinizdir.

Öğrencilerime en çok sitem ettiğim konuların başında gelir; sosyal medyada sıkça gördüğüm "Sürekli Mızmızlanan Fotoğrafçı" tipi kayıp bir davadır. Doğrudan kendi tecrübelerime dayanarak bunu söylüyorum. Hayatımın bir bölümünde ben de mızmızlanmışımdır. (Genelde fotoğrafa başlanan ilk yıllarda, fotoğraf çekmeyi bildiğini zannedip, yeterli bilgi ve tecrübeye sahip olunmadığı dönemlerde görülür.) Bu kişi Instagram'a fotoğraf yükler mutsuz olur, Facebook gruplarında paylaşır mutsuz olur, yarışmaya fotoğraf gönderir mutsuz olur. Cümlesi de sabittir "Şu fotoğrafta ne var ki Allah aşkına, bu kadar kişi beğeniyor?" Böyle olunca sanatı bir mutsuzluk döngüsü içine girer. Sizi mutsuz eden bir şeyi, nasıl geliştirebilirsiniz ki?

Şimdi konunun akışından biraz uzaklaşıp, bu paragrafı o mızmızlanan arkadaşlara yazacağım. Öncelikle bu sanatta düşündüğünüz kadar iyi değilsiniz. Öğreneceğiniz daha çok fazla şey var. Hatta kurslarda öğretilmeyen, kitaplarda yazmayan, internette dolaşmayan bazı şeyler var ki siz daha bilmediğinizi bile bilmiyorsunuz. Ayrıca tecrübe eksikliğiniz de cabası. Öncelikle bunu kabul ederek güne başlayın. Ben böyle yapıyorum. Bu sayede bir günde, bir ayda veya bir kaç yılda Henry Cartier-Bresson, Ansel Adams, Helmut Newton olmamanın verdiği hayal kırıklığından kurtulabilir, kendinizi geliştirmeye yönelebilirsiniz.

İkinci olarak, rekabeti boşverin. Instagram genç ve güzel hanımların, Facebook grupları herkese bulaşanların, sosyal hayatını bu rekabet üzerine kuranların elinde. Yarışmaların objektifliği bir yana, bir çoğunun jürisi sağlıklı değerlendirme yapabilecek bilgi ve tecrübeye sahip değil. Yarışma kazanmak veya sergileme almak bir başarı ölçütü değil. Böyle yapın demiyorum ama ben sanatın yarıştırılmasına inanmadığım için hayatımda hiç bir fotoğraf yarışmasına katılmadım mesela, eksikliğini de hiç hissetmedim.

Sosyal medyayı ve interneti rekabet için değil, öğrenmek ve kendinizi geliştirmek için kullanın. Beğenilen fotoğrafları inceleyin ve neden beğenildiğini değerlendirin. Bunu yaparken sosyal medya ortamını da değerlendirin. Sosyal medya hafif bir sanatsal değerlendirme kitlesini içerir. Bir sanat galerisi veya sanat okulu topluluğu olmadığını gözetin. O nedenle bir sanat galerisinde sergilenecek fotoğraf ile sosyal medyada sergilenmesi gereken fotoğrafın ayrımına varın. Beğenilen fotoğraflarda, sizin fotoğraflarınızda olmayan ne olduğunu inceleyin. Ancak bunu yaparken kendi ruhunuzdan, zevkinizden, bakış açınızdan asla vazgeçmeyin.

Sizi mutlu edecek kareler çekmeye devam edin ve mızmızlanmayı bırakın. Rekabeti boşverin. Mızmızlanacağınız zamanı kendinizi geliştirmeye harcayın. İnsalarla iyi ilişkiler kurun, sanat üzerine tartışarak, kavga ederek onları kaybetmeyin. Başkalarının sanatını kötülemeyin. Fotoğraf dünyasının adil bir Dünya olduğunu söylemiyorum. Ama Don Kişot olmak da size bir şey kazandırmayacaktır. Sanatınızda ne kadar iyi olursanız olun, mızmızlanan insanların fotoğraflarına kimse bakmak istemez, bunu da unutmayın...

#Makale #Fotoğraf #Sanat

5 görüntüleme
  • Facebook Sosyal Simge
  • Instagram
  • 500px-icon.png
  • Flickr Sosyal Simge
  • YouTube
  • Twitter Classic